De top van het bedrijfsleven is naar elke maatstaf de best toegeruste groep die er is. Geselecteerd op cognitief vermogen, discipline en zelfvertrouwen. Met de middelen om elke vorm van ondersteuning in te schakelen en de ruimte om de directe omgeving naar eigen wens in te richten. En de aandacht van iedereen binnen en vaak ook buiten het bedrijf. Wie naar structurele problemen zoekt, zou hier als laatste kijken.

Toch geeft circa 50% van de CEO’s aan zich eenzaam te voelen in de rol, en binnen die groep zegt ruim 60% dat het hun presteren raakt. Twee derde ontvangt geen enkele vorm van onafhankelijk advies of begeleiding van buiten, terwijl vrijwel iedereen aangeeft daarvoor open te staan. En wie op dit niveau werkt, herkent meer dan eenzaamheid alleen: tegenspraak die zwakker wordt naarmate je positie sterker wordt, beslissingen die je zelfs thuis niet kunt delen, en een rol die zo intens is dat ze ongemerkt een groot deel van je identiteit wordt.

Dat is de paradox waar deze reeks over gaat. Als de best toegeruste mensen stelselmatig tegen dezelfde condities aanlopen, kan de verklaring niet in een tekort zitten. Niet in karakter en niet in inzet. De verklaring zit in de positie zelf. De top van een organisatie produceert condities die telkens terugkeren, vrijwel ongeacht wie haar bekleedt. En de eigenschappen die iemand naar boven brachten, spelen daarin een eigen rol. Geen van deze krachten is een persoonlijke keuze of een teken van zwakte.

De reeks bestaat uit vijf delen. Elk deel neemt één kracht, laat zien hoe ze ontstaat, wat ze kost én wat eraan te doen is.

I · Eenzaamheid. Alles om je heen, niemand écht naast je. De impact is structureel en significant.

II · Identificatie. Het belang van dichtbij jezelf te blijven, in een rol waarin identificatie onvermijdelijk is.

III · Verantwoordelijkheid. De gevolgen zijn voor iedereen; het gewicht is voor jou alleen – en dat onderdrukt juist het vermogen waar de zwaarste beslissingen om vragen.

IV · Hiërarchie. Autoriteit kan veel afdwingen, maar niet oprechte tegenspraak. De gevolgen zijn groot maar onzichtbaar voor jezelf.

V · De selectieparadox. De kwaliteiten die je aan de top brengen, gaan je daar juist beperken en zelfs tegen je werken.

De delen verschijnen los van elkaar en zijn los te lezen. Ze zijn geschreven voor directieleden, toezichthouders en bedrijfseigenaren, en voor iedereen die met hen werkt. De duiding steunt op onderzoek uit onder andere de psychologie, de neurowetenschap, de sociologie en de organisatiekunde, en op grootschalig onderzoek onder bestuurders zelf. Het doel is scherper zicht op wat de positie met je doet en wat tot nu toe grotendeels onbesproken blijft.